Ivo Andrić – čiji je i kakav je?

Sto dvadeset godina nakon rođenja našeg slavnog pisca Iva Andrića i pola veka nakon što je tadašnjoj SFRJ doneo Nobelovu nagradu za književnost, njegove ime i dalje izaziva brojne kontroverze i rasprave.

Izvor: B92 Beograd, Sarajevo, Zagreb
Podeli

Devetog oktobra obeleženo je 120 godina od rođenja jedinog pisca sa prostora bivše SFRJ koji je okićen Nobelovom nagradom za književnost. Međutim, kao i u ranijim prilikama, ovo je mnogima bio povod da “svojataju” Iva Andrića i bave se njegovom nacionalnom pripadnošču.

Tako je hrvatski “Jutranji list” odlučio da proveri kako Andrić stoji na regionalnim stranicama Vikipedije i šta se o njemu može saznati ukoliko se uporede srpska, bosanska i hrvatska stranica posvećena njegovom životu i delu. Međutim, kako se navodi u tekstu “Kako je Budak postao bolji pisac od Andrića”, čini se da na Vikipediji vlada drugačija atmosfera.

“Odnosi se to prvenstveno na hrvatsku Wikipediju na kojoj je anonimni autor, ili više njih, otišao korak dalje od svojatanja ovog pisca. On dokazuje ‘precijenjenost Andrića kao pisca’, njegovu ‘umjetničku zastarjelost i plošnost’”, stoji u tekstu objavljenom 10. oktobra.

Pozivajući se na autoritet imaginarne “vizure hrvatske književnosti” isti stručnjak tvrdi da se Andrić može porediti sa modernističkim prozaistima, od Polića Kamova i Miroslava Krleže do Slobodana Novaka, prenosi “Jutarnji list”.

Kako se dodaje u kritički nastrojenom tekstu, najdalje je otišao komentar da se Andrićev opus ne može porediti čak ni sa “stilski bliskim, politički kontroverznim Pavelićevim ‘doglavnikom’Milom Budakom”.

Sporni tekst nalazi se na hrvatskoj Vikipediji pod naslovom “Novi pogledi na Andrićeva djela”. Međutim, zanimljivo je da se slični redovi mogu pročitati i na srpskoj Vikipediji, iako se ne navode izvori citata. za razliku od toga, na bosanskoj stranici uglavnom se razmatraju činjenice o Andrićevoj nacionalnosti.

U njemu se navodi da su se u razdoblju raspada SFRJ, a naročito posle 1991. godine, pojavili kritički tonovi koji do tada nisu mogli doći do izražaja zbog Andrićevog književnog statusa u SFRJ kao državnoga pisca.

Tako se Andrić kritikuje iz dva uga. Osim pomenutog, diskutabilnog literarnog kavliteta, sporno je i to što je, kako se navodi, Andrić nepristrasno opisivao muslimanska nasilja nad pravoslavnim hršćanima istovremeno zanemarujući nasilje od strane četnika.

strana 1 od 26 idi na stranu