- Nauka -

Konačno dešifrovano pismo staro 1.800 godina

Knjižica u kojoj je napisana poruka za nekog trgovca pronađena je još 1881. u selu Bakšali u Pakistanu. Od 1902. imali su je u muzeju, da bi tokom decenija shvatili da one stotine i stotine tačaka u tekstu označavaju broj nula.

Izvor: express.hr
Podeli

A tek sada naučnici sa Univerziteta Oksford otkrili su da je reč o daleko najstarijem poznatom zapisu broja bez kojega je teško zamisliva, ako ne i nemoguća, matematika kakvu poznaje današnja globalna civilizacija.

Ispostavilo se da je tekst star oko 1800 godina, odnosno da potiče iz trećeg veka, i to nakon što su mu naučnici starost odredili metodom radioaktivnog ugljenika.

Ispostavilo se da je u pitanju antički indijski tekst, a antički Indijci imali su jako pametne, vešte i maštovite matematičare, čak 500 godina stariji od do sada poznatog najstarijeg zapisa broja nula sa zida jednog hrama Ganešu u mestu Gvalior u indijskoj državi Madja Pradeš.

Pola milenijuma tu ili tamo nipošto nije beznačajno, a posebno ne ako je reč o otkriću korišćenja nule, zapravo jednom od najvećih matematičkih otkrića u ljudskoj istoriji.

Civilizacije koje nisu poznavale broj nula, morale su se snalaziti. U Vavilonu su između cifara ostavljali razmak. Vavilonski matematičari inače su koristili sistem koji je, kao što mi danas u našem sistemu imamo bazu 10, za bazu imao 60.

Maje su u svojim kalendarima kao izlaz za situacije, na mestima na kojima trebalo koristiti nulu, koristili simbol za školjku. O Rimljanima i njihovom sistemu da se ne govori.

Tek Indija i tamošnja bogata civilizacija donela je dekadni sistem sa ciframa od 0 do 9, iz kog danas baštinimo simbol iz kog se razvila nula kakvu poznajemo danas.

"Danas znamo da su već u 3. veku matematičari u Indiji posejali seme ideje koja je danas u modernom svetu tako fundamentalna. Ovakva otkrića pokazuju koliko je matematika na indijskom potkontinentu vekovima bila napredna", stoji u izveštaju s Oksforda o otkriću.

Rukopis iz Baškalija 1881. je pronađen, ne bi čovek verovao, zakopan u najobičnijem polju. Vrlo rano je postalo jasno da je reč o najstarijem poznatom matematičkom rukopisu iz Indije, misli se na indijsko poreklo, mesto otkrića je danas u Pakistanu.

Rukopis se sastoji od 70 vrlo krtih listova kore breze i smatralo se da potiče iz razdoblja između 8. i 12. veka.

Posebno zbunjujuće u određivanju starosti bilo je što je rukopis sastavljen iz nekoliko delova koji potiču iz različitih razdoblja.

Nauka

Doktorka iz Srbije među devet najboljih forenzičara na svetu

Dr Dragana Zgonjanin Bosić iz Centra za sudsku medicinu, toksikologiju i molekularnu genetiku Kliničkog centra Vojvodine (KCV) na nedavno održanom Međunarodnom Kongresu Društva za forenzičku genetiku u Seulu uvrstena je među najbolje naučnike u oblasti forenzičke analize u 2017. godini.

Nauka nedelja 14.01. 15:50 Komentara: 9
strana 1 od 155 idi na stranu