Kaljari, Sardinija

Glavni i najveći grad na Sardiniji, Kaljari (Cagliari) je kosmopolitsko mesto, sa skoro 500,000 stanovnika. Istovremeno, on je i istorijski vrlo atraktivan, s obzirom da ima gotovo netaknut stari centar, sa brojnim građevinama koje datiraju iz 12. i 13. veka.

Grad je bukvalno prepun restorana i barova, ali i prodavnica, tako da je urbani provod zagarantovan. Osim toga, Kaljari ima jednu od najdužih gradskih plaža u Italiji. More je čisto, a vreva na obali mora traje do duboko u noć.

Photo: Ipoh / Flickr

ATRAKCIJE

Castello (utvrđenje) je najstariji deo grada, smešten na vrhu brda, sa kojeg puca pogled na širok zaliv u kojem je grad smešten.

Castello je najbolje obići peške, jer je svaki kutak zanimljiv. Krenite u obilazak odmorni i obujte dobre cipele, jer Castello se nalazi na strmom brdu, tako da ćete neprekidno biti prinuđeni da idete gore dole, što može da bude iscrpljujuće.

Castello je opasan zidinama, kojima dominiraju dva tornja s početka 14. veka – Torre di San Pancrazio (1305) i Torre dell'Elephante (1307). Glavne kapije zidina su San Pancrazio i Porta dei Leoni, odakle kreće splet uskih uličica, i kuća projektovanih pod uticajem španske arhitekture.

Katedrala je iz 13. veka, nalazi se na trgu Piazza Palazzo, a projektovale su je arhitekte iz Pize, na mestu gde se nekada nalazila crkva Svete Cecilije.

Katedrala je tokom vekova pretrpela brojne promene, pre svega na fasadi, i to najviše 1702. kada su starom rimsko-pizanskom stilu dodati barokni elementi koji su tada ušli u modu.

Trista godina kasnije vlasti su odlučile da rekonstruišu staru srednjevekovnu fasadu i barokne dekoracije su 1933. zamenjene neo-rimskim, koje su ostale do danas.

Pojedini elementi su originalni, kao što je predikaonica iz 1162. koja je trebalo da bude smeštena u katedralu grada Pize, ali je kasnije poklonjena Kaljariju. Ipak, veliki deo ukrasa unutar Katedrale odražava tipičan barokni stil.

Photo: cristianocani / Flickr

Piazza Municipio je trg koji se nalazi odmah pored katedrale, i na njemu je Guvernerova palata u kojoj je danas smeštena gradska vlast.

Arheološki muzej ima dobru stalnu postavku, sa akcentom na preistorijski period.

Amfiteatar uklesan u steni, nalazi se 500 metara od zidina i potiče iz perioda starog Rima. Tokom leta tu se i dan danas održavaju opere i koncerti na otvorenom.

Art Deco arhitektura dominira delom grada koji potiče iz 1930ih, sa nekim sjajnim i kontroverznim primerima fašističkog neoklasicizma, poput Palazzo di Giustizia (Palata pravde) koja se nalazi na trgu Piazza della Repubblica.

Monte Urpinu je najveći park u gradu, koji je velikim delom brdovit, i koji se nalazi u neposrednoj blizini Palazzo di Giustizia. Parkom dominiraju drvoredi borova i veštačka jezera. Tu je smeštena i 5 hektara velika Orto Botanico dell'Università di Cagliari (Botanička bašta), u okviru koje se pored primeraka mediteranskih biljaka, nalaze i drevne rimske cisterne za vodu i prirodne pećine.

Photo: clurr / Flickr

PLAŽA

Poetto je gradska plaža duga 8 km, poznata po finom, sitnom pesku, a prostire se od stene Siella del Diavolo (Đavolje sedlo) do grada Quartu Sant'Elena (70,000 stanovnika).

Plaža je postala popularna tek početkom 20. veka, jer su građani Kaljarija do tada bili više orijentisani na zapadnu stranu zaliva i plaže Sa perdixedda i Giorgino. Ime plaže Poetto potiče od katalonske reči pohuet, što znači izvor, a odnosi se na mnogobrojne izvore i rezervoare vode koji se nalaze na Siella del Diavolo.

Poetto je neformalno podeljena na fermate (stanice), na kojima staju gradski autobusi koji voze do centra grada. Najpopularniji deo je 1. stanica, odmah pored Marina Piccola (Mala marina). Popularne su i stanice 2 (D'Aquila) i 3 (Lido).

Plaža Poetto ima dobar noćni život. Klubovi i barovi rade preko cele godine, ali su naročito atraktivni leti kada je noću prijatnije pored vode.

Malloreddus, lokalni specijalitet / Photo: occhipiuverdi / Flickr

RESTORANI I LOKALNI SPECIJALITETI

Malo je gradova koji imaju toliko koncentraciju restorana kao Kaljari.

Porcheddu je specijalitet unutrašnjosti Sardinije – prase na ražnju, spremljeno sa aromatičnim lokalnim začinom mirto.

Culurgiones je vrsta raviola punjenih krompirom, ovčijim sirom, crnim i belim lukom, i mentom.

Malloreddus su njoki koji se kuvaju al dente, a punjeni su paradajzom i mesom ili sirom.

Stufato di capretto je đuveč od jagnjetine, sa artičokama, jajima, i vinom.

KALJARI U BUDUĆNOSTI

Poslednjih godina mnogo se ulaže u urbani razvoj grada, a jedna od glavnih budućih građevina je futuristička zgrada Muzeja savremene i preistorijske umetnosti Betile. Zgradu je projektovala Iračanka Zaha Hadid, međunarodno priznata predstavnica post moderne arhitekture dekonstruktivizma.

Kaljari će uskoro dobiti i mrežu metroa, a jedna linija je već sagrađena, sa početnom stanicom na Piazza della Repubblica. Druga linija je u izgradnji, i ona će povezivati centar grada sa aerodromom.

Grad se sve više prilagođava uživanju njegovih stanovnika i turista. Stara luka danas je zatvorena za teretne brodove i feribote, i u nju pristaju samo krstarice i manji turistički brodovi.

SMEŠTAJ

S obzirom da je Kaljari turistički grad, postoji veliki izbor pansiona i hotela. Navešćemo dva jeftinija i dobro pozicionirana:

Bed & Breakfast Golfo degli Angeli, nalazi se blizu mora, u mirnoj sporednoj ulici, 900 metara od plaže Poetto. U pansionu se može koristiti kuhinja, a postoji i bašta sa stolovima i stolicama. Dvokrevetna soba je 60 €.

Bed and breakfast Old Caralis Cagliari, nalazi se u istorijskom centru, a glavne gradske atrakcije su na nekoliko minuta hoda. Do plaže Poetto treba 10 minuta gradskim autobusom. Sve sobe imaju kupatilo i klimu. Dvokrevetna soba je oko 70 €.

KAKO STIĆI

Kaljari ima aerodrom na koji sleću i poznate low cost kompanije.

Feriboti su takođe popularni, naročito među bekpekerima. Postoji više brodskih kompanija koje saobraćaju sa kopnenom Italijom, i to do Napulja, Ćivitavekije, i Sicilije. Veze su dobre i sa ostalim lukama na Sardiniji, kao i sa obližnjom Korzikom.