Manastir Tomić (foto: screenshot)
Manastir Tomić (foto: screenshot)

Manastiri nadživeli okolna sela

Podeli

U opštini Svilajnac, živi životom duhovnim pet srednjovekovnih manastira.

Nekad ih je, prema predanju, bilo 12, a pojedini su nadživeli sela i naselja u kojima su sagrađeni.

Oni danas predstavljaju okosnicu verskog turizma ove opštine a predeo na desnoj obali Velike Morave, gde se nalaze, meštani nazivaju "Resavska Sveta Gora".

Reč je o Miljkovom manastiru, Manastiru Zlatenac, Manastiru Tomić, Manastiru Dobreš i Manastiru Prečeste Bogorodica, a tu je, u selu Gložane, arhitektonski veoma vredna Crkva brvnara sagrađena 1820. godine.

Miljkov Manastir prvi put se spominje u turskom popisu, kao manastir Vavedenje presvete Bogorodice, kaže šef Službe za odnose sa javnošću Skupštine opštine Svilajnac Ivana Todorov, koja je sa Milenom Radović, pripremila brošuru za turiste pod nazivom "Šetnja kroz Svilajnac".

Ovaj manastir se ranije zvao Bukovac, po selu koje je tu nekad postojalo a sadašnje ime je dobio po dobrotvoru knezu Miljku Tomiću. Manastir je imao važnu ulogu u vreme Prvog srpskog ustanka zbog svog položaja i blizine skele na Moravi kuda je prenošeno oružje i municija, a u manastiru su se tajno sastajali ustanici iz Resave i Šumadije.

Zvono iz Miljkova manastira je verovatno bilo prvo koje je zazvonilo u oslobođenoj Srbiji 1830. godine. Odneto je u Kragujevac a potom u manastir Ravanicu gde se i danas nalazi. Na zvonu piše: "Liveno za vlade vrhovnog vožda naroda srpskog Georgija Petroviča". Bilo je poklon Miljkovu manastiru za pruženu pomoć u organizaciji ustanka, zapislai su hroničari tog vremena.

U ovom manastiru su živeli i monasi iz Rusije, a po napuštanju manastira ostavili su kopiju čudotvorne ikone Bogorodice Ahtirske, jedne od najpoznatijih ruskih ikona.

Svoj današnji izgled, sa crkvom i dva konaka, manastir je dobio 1856. godine. Crkva je sazidana od kamena sa tlocrtom u obliku trolista, a iznutra oslikana živim bojama, najvećim delom rukom monaha Neuma 1967/1968. godine. Živopis obuhvata kopije najlepših srednjovekovnih fresaka, napomenula je Todorov.

Manastir Zlatenac se nalazi na samoj obali Velike Morave, mesto je poznato kao cvrkvine. Sagrađen je za vreme vladavine despota Stefana Lazarevića, u "spisima se spominje u 16. veku".

Pretposatavlja se da je porušen neposredno posle Velike seoba Srba 1690. godine pod patrijarhom Arsenijem III Čarnojevićem i drugi put po gušenju Prvog srpskog ustanka. Obnovljen je podizanjem građevine na temeljima stare crkve.

"Proglašenjem za samostalni opštežiteljni manastir 1980. godine, u Zlatencu počinje uspon monaškog života i napredak", ističe Todorov i napominje da je manastir veoma posećen zahvaljujući živopisnom pejzažu u kome se nalazi kao i uređenom prilazu litici sa obale Velike Morave koju krasi manastirska vodenica. Posvećen je Svetim Vračima Kozmi i Damjanu.

Manastir Tomić je najužniji manastir na teritoriji Svilajnca. Nalazi se u selu Vojska na obroncima Bagrdanske klisure. Postojanje manastira je zabeležno prvi put krajem 14. veka. Posvećen je Svetom apostolu Tomi. Unutrašnjost manstirske crkve je skromna i bez živopisa.

Manastir Dobreš smešten je na sejalištu nekadašnjeg sela Dobreševa, oko dva kilometra je udaljen od Miljkova manastira. Sagrađen je u 17. veku i posvećen Svetom Nikoli Čudotvorcu.

Pri izgradnji nove crkve pronađeni su ostaci ljudskih kostiju "a veruje se da potiču od stradalih, verovatno na ovom mestu, od strane Turaka".

U ataru sela Radošin, u šumi oko 500 metara od Velike Morave je manastir Prečista Bogorodica.

Postojao je u 15. veku, u njemu su prepisivane knjige od 1402. do 1427. godine. Građen je po pravilima moravske škole, a oživeo je nastanjivanjem monahinja 2002. godine.

Crkva brvnara u Gložanu "pripada tipu većih crkava ove vrste, "a neki od njenih oblika mogu se meriti sa najuspešnijim ostvarenjima brvnarskog načina gradnje".

Ikonostas i ikone datiraju iz perioda građenja crkve i predstavljaju posebnu vrednost, a slikao ih je manje poznat slikar Kostadin.

U Turističkoj organizaciji Svilajnca preporučuju posetu i spomenicima legendarnom Stevanu Sinđeliću, delo akademskog vajara iz Beograda Mihaila Paunović i Mari Resavkinji u Krivoj čaršiji u centru Svilajnca, zatim rodnoj kući Stevana Sinđelića u Grabovcu, Prirodnjačkom centru sa preko

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici, Twitter nalogu i uključite se u našu Viber zajednicu.

Foto:Profimedia
Selo u kojem nema kazni za parkiranje i upornih prodavaca, a celo može da se iznajmi VIDEO
Foto: OPIS Zagreb/shutterstock
Hrvatska po meri Engleza: Bogata istorija i plaže svetske klase
Foto: DarkoRuzicic/shutterstock
Gde Srbi putuju i za koje pare: Planuli novogodišnji aranžmani, po Srbiji skoro sve rezervisano
Foto: Profimedia
Ovo je mesto gde se na beskućnike posebno pazi: Grad u kome je rođen Albert Ajnštajn VIDEO
Foto: Shutterstock/Iryna Kalamurza
Stručnjaci tvrde: "Tokom najboljih dana za putovanje možete da uštedite i do 19.000 dinara"
Foto:Shutterstock/Ajan Alen
Među tri najbolje destinacije za jedrenje se našla i ova zemlja iz regiona
Foto:Profimedia
Najbolje zemlje Evrope u kojima penzioneri mogu da uživaju
Foto: Shutterstock/HasanZaidi
Grad duhova koji morate da napustite pre zalaska sunca, razlog vrlo čudan
Foto: Shutterstock/ Andrej Safaric
Poskupeo dnevni ski-pas u Sloveniji, ali...
Foto:RINA/Privatana arhiva
Zlatibor ima "zlatnu koku" zbog koje cveta turizam, pola miliona ljudi došlo samo zbog toga
Foto:Shutterstock/Vladimir B. Aleksandrov
Još jedan grad u Italiji nudi pare da se preselite tamo, ali samo uz jedan uslov
Foto: Shutterstock/gorillaimages
Razmišljate gde ove zime? Ovo je najbolje skijalište na svetu i 2022. godine
Foto:Shutterstock/View Apart
Pet država u kojima se pije najviše alkohola po glavi stanovnika
Foto: Shutterstock/cpaulfell
Zovu ga drugom Petrom: Skriveno arheološko blago, dostupno samo najupornijim turistima VIDEO
Foto:Shutterstock/PETER LAKOMY
Turistkinja ignorisala zabranu i popela se na piramidu; Razbesnela ljude, krenuli da je čupaju
Foto:Shutterstock/Sean Pavone
Ronda, grad koji se prostire na dve litice: Život na ivici je meštanima svakodnevnica
strana 1 od 19113 idi na stranu