Kraj iritabilnim crevima: Otkriven važan faktor za poboljšanje problema sa varenjem

Genetsko istraživanje koje je ispitivalo brzinu prolaska hrane kroz digestivni trakt, poznatu kao pokretljivost (motilitet) creva, otkrilo je više genskih varijanti povezanih sa metabolizmom vitamina B1, odnosno tiamina.

Ovi nalazi ukazuju na "ranije neprepoznatu ulogu" ovog mikronutrijenta kao mogućeg regulatora učestalosti stolice.

Ako se to pokaže kao istinito, uzimanje suplemenata vitamina B1 ili konzumiranje hrane bogate tiaminom moglo bi, bar u teoriji, da poboljša probleme s varenjem, poput zatvora ili dijareje, piše studija objavljena u časopisu Neurogastroenterology.

"Poremećaji pokretljivosti creva nalaze se u samom središtu sindroma iritabilnog kolona, zatvora i drugih čestih poremećaja rada creva", kaže genetičar Mauro D’Amato iz Baskijske istraživačko-tehnološke alijanse u Španiji.

Shutterstock/New Africa

"Međutim, osnovna biologija ovih problema veoma je teško dokučiva. Ovi genetski rezultati ističu konkretne biološke puteve, posebno vitamin B1, kao smernice za sledeću fazu istraživanja, uključujući laboratorijske eksperimente i pažljivo osmišljene kliničke studije", dodao je.

Vitamin B1, koji se nalazi u namirnicama poput celovitih žitarica, mesa, ribe i mahunarki, esencijalni je nutrijent koji ima brojne uloge u ljudskom organizmu, a naučnici ih i dalje otkrivaju. Jedna od njegovih poznatih funkcija jeste pomoć u pretvaranju hrane u energiju.

Uloga ovog vitamina u radu creva i crevnom mikrobiomu tek sada počinje da se razjašnjava.

Zapravo, D’Amato i njegove kolege uopšte nisu planirali da proučavaju tiamin. Njihov cilj bio je da pronađu gene povezane sa pokretljivošću creva u bazi podataka sa više od 260.000 ljudi iz evropskih i istočnoazijskih populacija.

Mapa bioloških puteva

Genetičar Kristijan Dijaz-Muñjoz iz iste institucije kaže da su markeri koje su pronašli ličili na putokaze ka neočekivanim destinacijama.

"Koristili smo genetiku da napravimo mapu bioloških puteva koji određuju tempo rada creva", objašnjava on.

"Ono što se posebno istaklo bilo je koliko snažno su podaci ukazivali na metabolizam vitamina B1, uz već poznate mehanizme poput žučnih kiselina i nervne signalizacije", pojasnio je.

Konkretno, istraživački tim identifikovao je dve uzročne genske varijante koje utiču na ekspresiju gena uključenih u aktivaciju i transport tiamina.

• Doktorka otkriva: Ako imate više od 50 godina, jedite ovih šest namirnica za očuvanje zdravlje creva
• Gastroenterolog savetuje šta prvo uraditi posle kolonoskopije: "Upravo ću vam uništiti planove za obrok" VIDEO
• Ovo su najbolja i najgora pića za zdravlje creva

U naknadnoj analizi 98.449 učesnika Biobank studije iz Velike Britanije, tim je otkrio snažnu povezanost između unosa vitamina B1 putem ishrane i učestalosti stolice. Međutim, kod osoba koje su imale obe genske varijante, efekat je bio znatno izmenjen.

Ovi nalazi sugerišu da metabolizam vitamina B1 ima ulogu u kontroli učestalosti stolice i pokretljivosti creva.

Druga nedavna istraživanja pokazala su da suplementi vitamina B1 mogu biti efikasni u lečenju upala creva. Na primer, nasumično kliničko ispitivanje iz 2020. godine pokazalo je da je uzimanje velikih doza vitamina B1 tokom 20 dana poboljšalo simptome hroničnog umora kod osoba sa inflamatornim bolestima creva (IBD).

"Buduća istraživanja mogla bi ispitati da li ciljane nutritivne intervencije, poput suplementacije tiaminom, mogu ublažiti poremećaje pokretljivosti creva i simptome IBS-a kod genetski osetljivih pojedinaca“, navode autori studije, „čime bi se podržao personalizovani pristup lečenju.“