Na današnji dan, 30. jul

1419 – Upadom husita u Gradsku većnicu u Pragu i izbacivanjem kroz prozor članova gradske uprave, u Češkoj je izbio Husitski ustanak. Husiti, sledbenici verskog reformatora Jana Husa, odbili su da priznaju nemačkog cara Sigismunda I za češkog kralja. U ratu koji je usledio nanosili su niz poraza carevim trupama, ali su na kraju poraženi zbog unutrašnjih podela. Ipak, njihov pokret značajno je oslabio nemački uticaj u Češkoj.

1511 – Rođen je italijanski slikar, arhitekta i pisac Đorđo Vazari, jedan od prvih teoretičara istorije umetnosti. Njegove biografije italijanskih umetnika od 13. do 16. veka i danas predstavljaju jedan od najvažnijih izvora za proučavanje renesansne umetnosti.

1771 – Umro je engleski pesnik Tomas Grej, predstavnik klasicizma i preteča romantizma. Iako je napisao mali broj pesama, ostavio je dubok trag u engleskoj književnosti, pre svega delom "Elegija napisana na seoskom groblju".

1818 – Rođena je engleska književnica irskog porekla Emili Bronte, autorka jednog od najpoznatijih romana svetske književnosti, "Orkanski visovi".

1863 – Rođen je američki industrijalac Henri Ford, pionir automobilske industrije koji je uveo serijsku proizvodnju i učinio automobile dostupnim širokom krugu kupaca. Njegov čuveni "Model T" motorizovao je Sjedinjene Američke Države i zauvek promenio način proizvodnje automobila.

1877 – Rođen je srpski vizantolog Dragutin Anastasijević, osnivač beogradske vizantološke škole, profesor Univerziteta u Beogradu i član Srpske kraljevske akademije. Njegov naučni rad bio je posvećen vizantijskoj istoriji, kulturi i srpsko-vizantijskim odnosima.

1898 – Rođen je engleski vajar Henri Mur, jedan od najvećih skulptora 20. veka i inostrani član Srpske akademije nauka i umetnosti. Njegovo stvaralaštvo bilo je inspirisano arhaičnom umetnošću, kao i delima Pabla Pikasa i Konstantina Brankušija.

1898 – Umro je nemački državnik Oto fon Bizmark, prvi kancelar ujedinjene Nemačke i jedan od najuticajnijih evropskih političara 19. veka. Smatra se ključnom ličnošću u procesu ujedinjenja Nemačke.

1912 – Umro je japanski car Meiđi, vladar pod čijom je upravom Japan prerastao u modernu državu i započeo period snažne industrijalizacije i imperijalne ekspanzije.

1930 – Urugvaj je u Montevideu postao prvi svetski fudbalski šampion pobedom nad Argentinom rezultatom 4:2 u finalu prvog Svetskog prvenstva. Prethodno je u polufinalu savladao Kraljevinu Jugoslaviju sa 6:1, u utakmici koju su obeležile brojne sudijske odluke na štetu jugoslovenskog tima.

1945 – Japanska podmornica potopila je američku krstaricu "Indijanapolis", pri čemu je poginulo više od 800 ljudi.

1966 – Engleska je prvi put postala svetski prvak u fudbalu, pošto je u finalu Svetskog prvenstva na stadionu "Vembli" u Londonu pobedila Zapadnu Nemačku rezultatom 4:2.

1971 – U sudaru japanskog putničkog aviona "Boing 727" i vojnog aviona poginule su 162 osobe.

1974 – Turska, Grčka i Velika Britanija potpisale su sporazum o prekidu vatre na Kipru, nakon turske vojne intervencije na ostrvu, koja je usledila zbog pokušaja njegovog pripajanja Grčkoj.

1975 – U Helsinkiju je počela Konferencija o evropskoj bezbednosti i saradnji, na kojoj su učestvovali državnici iz 35 zemalja, uključujući lidere Sovjetskog Saveza i Sjedinjenih Američkih Država. Glavni cilj skupa bio je očuvanje mira i bezbednosti u Evropi.

1980 – Posle 74 godine britansko-francuske kolonijalne uprave, pacifički arhipelag Novi Hebridi stekao je nezavisnost pod imenom Republika Vanuatu.

1989 – General Vojćeh Jaruzelski povukao se sa čela vladajuće komunističke partije u Poljskoj, a na njegovo mesto izabran je Mječislav Rakovski.

1990 – Britanski konzervativni poslanik Jan Gau, blizak saradnik premijerke Margaret Tačer, poginuo je u eksploziji bombe koju je u njegov automobil podmetnula Irska republikanska armija (IRA).

1993 – Lideri Bošnjaka, Srba i Hrvata iz Bosne i Hercegovine postigli su u Ženevi dogovor prema kojem bi BiH bila organizovana kao zajednica tri etničke republike. Sporazum nije zaustavio rat, pre svega zbog snažnog uplitanja međunarodnih faktora.

1997 – Dvojica arapskih bombaša-samoubica izvršila su napad u Jerusalimu, u kojem je poginulo 18 ljudi.

1999 – Sjedinjene Američke Države zvanično su okončale vojno prisustvo u Panami, čime je završeno gotovo stogodišnje angažovanje američke vojske u toj centralnoameričkoj zemlji.

2003 – Poslednja "Folksvagen buba" sišla je sa proizvodne trake u Meksiku, čime je završena proizvodnja jednog od najpoznatijih automobila u istoriji. Za 68 godina proizvedeno je ukupno 21.529.464 primerka ovog modela, čija je proizvodnja pokrenuta na inicijativu Adolfa Hitlera, dok je karoseriju projektovao Ferdinand Porše.

2004 – U eksploziji gasovoda u industrijskoj zoni Gislengijen, oko 30 kilometara jugozapadno od Brisela, poginulo je 14 ljudi.

2005 – Potpredsednik Sudana i bivši vođa pobunjenika Džon Garang poginuo je u padu helikoptera na jugu zemlje.

2006 – Najmanje 60 ljudi, među kojima 37 dece, poginulo je u izraelskom bombardovanju sela Kana na jugu Libana.

2007 – Umro je švedski reditelj Ingmar Bergman, jedan od najvećih filmskih autora 20. veka. Tokom karijere režirao je 54 filma i 126 pozorišnih predstava, a osvojio je tri Oskara za najbolji strani film. Među njegovim najpoznatijim ostvarenjima su "Sedmi pečat", "Divlje jagode", "Persona", "Krici i šaputanja", "Jesenja sonata" i "Fani i Aleksandar".

2007 – Britanska vojska okončala je 38 godina dugu operaciju u Severnoj Irskoj, nakon ukidanja direktne uprave iz Londona i formiranja redovne civilne vlasti. Bezbednost je predata lokalnoj policiji, čime je završena jedna od najdužih vojnih operacija u istoriji britanskih oružanih snaga.

2007 – Umro je italijanski filmski reditelj Mikelanđelo Antonioni, autor klasika poput "Avanture", "Uvećanja", "Noći", "Pomračenja" i "Crvene pustinje". Dobitnik je Oskara za životno delo 1995. godine i smatra se jednim od najuticajnijih evropskih filmskih stvaralaca.

2012 – Preminuo je srpski književnik Milan Ranković, nekadašnji ministar kulture Srbije, profesor Univerziteta umetnosti u Beogradu i autor više od 40 knjiga.

2014 – Argentina je zvanično bankrotirala nakon što nije postigla dogovor sa američkim investicionim fondovima o reprogramu državnog duga. Bio je to drugi bankrot te zemlje u 21. veku, posle finansijskog sloma iz 2001. godine.

2024 – U razornim klizištima izazvanim obilnim padavinama u indijskoj državi Kerala poginulo je 420 ljudi, 397 je povređeno, dok je 47 osoba nestalo. Reč je o najtežoj prirodnoj katastrofi u Indiji od velikih poplava 2018. godine.

2025 – Serija snažnih zemljotresa pogodila je rusko poluostrvo Kamčatku. Najjači potres, magnitude 8,7 stepeni po Rihterovoj skali, izazvao je cunami u Pacifiku i bio je najjači zabeležen u toj oblasti od 1952. godine.

Srpska pravoslavna crkva danas proslavlja Svetu velikomučenicu Marinu – Ognjenu Mariju, jednu od najpoštovanijih svetiteljki u srpskom narodu, koja je stradala za hrišćansku veru u vreme cara Dioklecijana.