Veća zaštita potrošača

Kako se navodi na sajtu Ministarstva spoljne i unutrašnje trgovine (www.mtt.gov.rs) bitne predložene izmene i dopune važećeg zakona o zaštiti potrošača u Srbiji tiču se veće zaštite potrošača u ostvarivanju prava iz ugovora o prodaji robe.

"Dosadašnja praksa je pokazala da trgovci zloupotrebljavaju nepostojanje sankcije za odbijanje od prodaje i netačno merenje, što je bio osnov za uvodjenje novog člana koji se odnosi na diskriminaciju potrošača kao i propisivanje ovlašćenja inspekcije u toj situaciji", piše na sajtu.

U Nacrtu zakona, kako je objavljeno, trgovcu se zabranjuje odbijanje da potrošaču proda robu ili uslugu kao i uslovljavanje prodaje robe ili usluge prodajom druge robe ili usluge.

Kod isporuke, trgovac je obavezan da isporuči robu i preda dokumenta za nju u maksimalnom roku isporuke od 30 dana, a novine vezane za isporuku robe su i pravila za dostavu robe na adresu potrošača, odnosno da isporuka nije uredna ako je dostava izvršena ostavljanjem robe ispred vrata kuće ili stana potrošača, kao i obaveza trgovca da na računu napiše rok isporuke.

"U slučaju da trgovac ne ispuni svoju obavezu i odbije da isporuči robu ili je ne isporuči u ugovorenom roku, potrošač ima pravo da raskine ugovor sa trgovcem, a trgovac se obavezuje da potrošaču vrati uplaćene novčane iznose sa pripadajućom kamatom", naglašava se.

U izmenama Zakona uvodi se i nova obaveza trgovca da uz prodatu robu potrošaču preda prateću dokumentaciju i to naročito: deklaraciju, uputstvo za upotrebu, uputstvo za montažu, a kod prodaje tehničke robe i spisak ovlašćenih servisera sa teritorije Srbije, što obezbedjuje viši nivo zaštite potrošača kod kupovine pojedinih kategorija proizvoda.

Trgovac je odgovoran i za nedostatak nastao zbog nepravilnog pakovanja, nepravilne instalacije ili montaže, kao i kada je nepravilna instalacija ili montaža robe posledica nedostatka u uputstvu koje je predato potrošaču radi samostalne instalacije ili montaže.

Bitan predlog u Nacrtu je i to da su potrošaci više zaštićeniji u situaciji kada se nedostatak pojavi u prvih šest meseci, jer mogu da biraju izmedju zahteva da se on otkloni zamenom za novi proizvod, odgovarajućim umanjenjem cene ili da izjavi da raskida ugovor, dok je otklanjanje nedostatka opravkom moguće samo uz izričitu saglasnost potrošača.

"Uvodjenjem ove odredbe onemogućilo bi se nametanje opravke potrošaču u prvih šest meseci, što bi dovelo do mnogo manjeg broja nezadovoljnih potrošača", piše na sajtu.

Bitna izmena u korist potrošača je da se uvodi obaveza predaje garantnog lista potrošaču u pisanom obliku, a u elektronskom obliku samo ako se potrošač sa tim saglasi, čime se potrošaču omogućava da sveobuhvatnije koristi svoja prava.

Predložene izmene i dopune, od kojih će potrošači imati konkretnu korist, tiču se i detaljnog regulisanja postupka reklamacije, vodjenja knjige reklamacija od strane trgovca i rokova za rešavanje reklamacija koji su skraćeni sa 15 na osam dana.

Predloženo je da trgovac vodi evidenciju primljenih reklamacija u obliku ukoričene knjige ili u elektronskom obliku i da je čuva najmanje dve godine od dana podnošenja reklamacija potrošača.

Pojam ugroženog potrošača dobija širi obim i odnosi se na pribavljanje i korišćenje svih roba i usluga, a ne samo na usluge od opšteg ekonomskog interesa.

Značajna novina tiče se zaštite od obustave pružanja usluga od opšteg ekonomskog interesa, odnosno ako u domaćinstvu postoji ugroženi potrošač zbog uzrasta, hendikepa ili bolesti, nije dozvoljena obustava usluge grejanja ili snabdevanja električnom energijom ili gasom kojima se potrošač snabdeva radi grejanja tokom grejne sezone.