Na današnji dan, 13. jul

100. p. n. e. - Rođen je rimski vojskovođa, pisac i državnik Gaj Julije Cezar, jedna od najmarkantnijih ličnosti antičke istorije. Republikanski zaverenici ubili su ga 44. p.n.e. na dan martovskih ida, ali time nisu uspeli da spasu republiku, &scaron;to je bio njihov cilj.1793 - Francuskog lekara i novinara Žana Pola Maraa, jednog od vođa Francuske revolucije i lidera montanjarske grupe, u Parizu je ubila žirondinka &Scaron;arlota Korde. Mara se zalagao za ukidanje torture i smrtne kazne i za slobodu &scaron;tampe, a u listu &quot;Prijatelj naroda&quot; koji je pokrenuo zastupao je interese gradskih donjih slojeva i bio je potpuno isključiv prema aristokratiji.1837 - Kraljica Viktorija I se kao prvi britanski monarh preselila u Bakingemsku palatu u Londonu.1839 - U Beogradu su prvi put održani izbori za Op&scaron;tinu grada Beograda. Ukazom o &quot;Ustrojaniju ob&scaron;tina&quot; sve op&scaron;tine u Srbiji su podeljene u tri reda: prvoj je pripadao Beograd, drugoj okružne i druge varo&scaron;i, a trećoj seoske op&scaron;tine. U Beogradu su birana 32 člana gradske op&scaron;tine &quot;najčestitija, najrazumnija i najpravdoljubivija&quot;. Svi članovi gradske op&scaron;tine svoju dužnost su obavljali besplatno.1863 - Rođen je Jovan Vujić Joca, kolekcionar umetnina, bibliofil, veliki dobrotvor srpskog naroda. Rodom iz Sente, filozofiju i istoriju studirao je u Beču, a diplomirao je i agronomiju. Bio je veleposednik i vremenom je stvorio ogromnu zbirku umetničkih dela, starina, vrednih knjiga.1930 - U glavnom gradu Urugvaja Montevideu počelo je Prvo svetsko fudbalsko prvenstvo, na kojem je u konkurenciji 13 ekipa pobedila reprezentacija zemlje domaćina. Kraljevina Jugoslavija (koju su bojkotovali klubovi iz Zagreba, Sarajeva i Subotice) je kao najbolje plasirana reprezentacija izvan Amerike podelila treće i četvrto mesto, ali je FIFA, zbog gol-razlike rangirala SAD kao trećeplasiranu.1943 - Četnici su u Drugom svetskom ratu tokom bitke na Sutjesci, u obračunu s partizanima kod sela Vrbnice u fočanskom kraju, zarobili i ubili pisca Ivana Gorana Kovačića i profesora Medicinskog fakulteta u Beogradu dr Simu Milo&scaron;evića. Kovačić je autor potresne poeme &quot;Jama&quot; o zločinima hrvatskih usta&scaron;a nad Srbima, kao i dela &quot;&Scaron;trajk u fabrici &scaron;trebera&quot;, &quot;Humoreske i satire&quot;, &quot;Par nas s Parnasa&quot; a Milo&scaron;ević vi&scaron;e radova iz oblasti parazitologije, mikrologije i bakteriologije.1943 - Pobedom sovjetske armije, u Drugom svetskom ratu je posle samo osam dana okončana ključna faza Kurske bitke, najvećeg tenkovskog okr&scaron;aja u istoriji ratova, u kojoj je učestvovalo oko 6.000 tenkova sa obe strane. Nemci su angažovali 50 divizija, od kojih 14 oklopnih i dve motorizovane, sa oko 2.900 tenkova, ali su pretrpeli poraz. Tokom borbi koje su trajale do 23. avgusta 1943. uz gotovo sve tenkove, iz stroja je izbačeno pola miliona nemačkih vojnika a 30 njihovih divizija je uni&scaron;teno.1951 - Umro je austrijski kompozitor Arnold &Scaron;enberg, osnivač i teoretičar modernog muzičkog ekspresionizma, profesor muzičkih akademija u Beču, Berlinu, Bostonu i Los Anđelesu. U ranim kompozicijama bio je sledbenik romantizma, ali je kasnije napustio tonalni sistem i komponovao atonalno, pri čemu je uveo nov dvanaestotonski način komponovanja, nevezan za usvojena harmonska pravila.1955 - Rut Elis, osuđena na smrt zbog ubistva ljubavnika, postala je poslednja žena obe&scaron;ena u Velikoj Britaniji.1971 - Pod optužbom da su poku&scaron;ali da obore kralja Hasana, u Maroku je streljano 10 oficira armije te severnoafričke zemlje.1985 - Na londonskom stadionu &quot;Vembli&quot; i na stadionu &quot;Džon Kenedi&quot; u Filadelfiji su istovremeno održani veliki humanitarni koncerti pod nazivom &quot;Lajv ejd&quot;. U akciji pomoći gladnima u Africi, koju je organizovao Bob Geldof, najpoznatiji rok i pop muzičari sveta, prikupili su 60 miliona dolara, a TV prenos koncerata je pratilo oko milijardu i po gledalaca &scaron;irom sveta.1985 - Sovjetski atletičar Sergej Bubka preskočio je motkom u Parizu, prvi u istoriji atletike, &quot;magičnu granicu&quot; od &scaron;est metara.1992 - Preuzimajući dužnost predsednika vlade Izraela, Jicak Rabin je najavio da će posetiti prestonice arapskih zemalja radi postizanja mira na Bliskom istoku.1993 - Hap&scaron;enjem stotina muslimanskih civila, Hrvati su u Mostaru otpočeli nov talas etničkih či&scaron;ćenja.1994 - Firme iz SR Jugoslavije i Danske povukle su osoblje iz Alžira, ugroženo napadima islamskih terorista.2000 - Vijetnam je potpisao trgovinski ugovor sa SAD, &scaron;to je označilo normalizaciju trgovinskih odnosa dveju zemalja, prvi put od okončanja Vijetnamskog rata četvrt veka ranije.2005 - U udesu tri putnička voza u Gotki, 400 kilometara severoistočno od Karačija, na jugu Pakistana, poginulo je oko 200 ljudi a vi&scaron;e stotina ih je povređeno.2005 - U eksploziji automobila bombe u Bagdadu poginula su 32 deteta, po&scaron;to je eksplozivna naprava aktivirana dok je američka patrola delila deci slatki&scaron;e. Poginuo je i jedan američki vojnik.2006 - Umro je je Borivoje Bora Roković, srpski džez muzičar, pijanista, kompozitor, koji je postigao međunarodni uspeh. Rođen u Banatu, vodio je džez ansamble u Novom Sadu pa Beogradu, gde je bio pijanista orkestra Radio Beograda. Među pionirima je srpske džez scene. Prve nastupe imao je kao jedanaestogodi&scaron;njak. Osim klavira, svirao je harmoniku, trubu, bio perkusionista. Godine 1962. postaje pijanista u orkestru Kurta Edelhagena u tada&scaron;njoj Zapadnoj Nemačkoj, za koji je radio kao aranžer prethodno godinama.2006 - Otvoren je naftovod Baku-Tbilisi-Džejhan, dugačak 1.774 kilometra a u njegovu izgradnju uloženo je četiri milijarde dolara. Naftovodom Baku-Tbilisi-Džejhan nafta se transportuje od Kaspijskog mora do sredozemne turske luke Džejhan, zaobilazeći i Rusiju i Iran. Po rečima turskog predsednika vlade Redžepa Tajipa Erdogana on predstavlja &quot;put svile 21. veka&quot;.2014 - Preminula je Nadin Gordimer, južnoafrički pisac, nobelovac. U svojim delima bavila se pitanjima morala i rasizma, posebno u kontekstu aparthejda u Južnoj Africi. Do tada apolitična, posle masakra u &Scaron;arpvilu 1960. postala je aktivan borac protiv aparthejda. Na srpski su prevedeni njeni romani: &quot;Priča moga sina&quot;, &quot;Slučajni susret&quot; i &quot;Dođi sebi&quot;. Nobelovu nagradu za književnost dobila je 1991. godine.2014 - Najmanje &scaron;est osoba je poginulo a 25 ranjeno u žestokim borbama suprotstavljenih libijskih milicija kod aerodroma u Tripoliju, u najže&scaron;ćim sukobima u glavnom gradu te zemlje otkako je svrgnut i ubijen dugogodi&scaron;nji lider Muamer Gadafi 2011. godine. Sukobljene naoružane milicije, koje su učestvovale u svrgavanju Gadafija, nastavile su međusobne obračune i posle promene režima.2019 - Rusko nemačka astrofizička opservatorija Spektr-RG, lansirana je s kosmodroma Bajkonur, Kazahstan. Spektr-RG je nastavak projeta Spektr-R, lansiranog 2011. godine. Reč je o visokoenergetskom satelitskom teleskopu.2024 - Na Donalda Trampa, tada republikanskog kandidata na predstojećim predsedničkim izborima izvr&scaron;en je atentat, bez ozbiljnih posledica. Napad se dogodio prilikom obraćanja dok se Tramp nalazio na bini, tokom mitinga u Batleru, Pensilvanija.2025 - Na jugu Sirije u oblasti grada Suvajda započeli su sukobi Druza i beduina. Usledila je intervencija trupa pod kontrolom vlade u Damasku protiv Druza. Dva dana potom Izrael je najavio pomoć Druzima. Uprkos najavama sporazuma sukobi nisu prestali. Prema navodima OUN, 87.000 lica napustilo je zone sukoba.

Na današnji dan, 13. jul

0 Komentari