Nema grada kao što je Nju Orleans (2)

Direktor Preservation Hall-a, Ben Jaffe, koji svira tubu u svom sedmočlanom bendu, kaže: "Pretrpeli smo ogroman emotivni gubitak koji još uvek nismo sasvim prevazišli. Mnogi naši prijatelji nikad nisu uspeli da se vrate, čime smo izgubili muzičare koji su nekad nastupali u Preservation Hall-u. Katrina je napravila haos i u muzičkoj zajednici. Teško je zamisliti da je ona uopšte i uspela da preživi. Sada je na neki način postala i živahnija."

Najveća koncentracija klubova je u ulicu Frenchmen Street, nekoliko blokova istočno od Francuskog Kvarta. Svake večeri, u većini klubova nastupaju jedan ili dva benda. Možete čuti reggae, R&B, funk, gitare i tradicionalni jazz. Svratite u Snug Harbour gde Ellis Marsalis – "Socrates at the Keys" – svira na klaviru skoro svakog petka uveče. Probajte i Spotted Cat i d.b.a.. A tu je i Apple Barrel.

Pravi ritam Nju Orleansa najbolje se oseti u starom kvartu robova Tremé, severno od French Quarter, gde se u lokalnim klubovima muzika svira na isti način kao i generacijama unazad - u malenim, ofucanim klubovima koji izgledaju kao klimavi produžeci neke drumske barake.

Jedan od lokalnih heroja je trubač Kermit Ruffins, u čijem vlasništvu je Sydney Saloon u ulici St Bernard Avenue. Klub je toliko mali da se zidovi tresu kada je u punom zamahu Rebirth Brass Band, jedan od najpoznatijih sastava u gradu. Kermit, koji redovno nosi dva broja veći šešir, personifikacija je muzike Nju Orleansa, pre svega zbog miksa swinga i tradicionalnog džeza. Regularno nastupa u obližnjim klubovima Bullet's (AP Tureaud Street) i Vaughans (Lesseps), gde najčešće dolazi autom sa roštiljem spakovanim u gepeku, a hamburgere peče na samom trotoaru. A njegov bend? The Barbecue Swingers, šta drugo?

Nekoliko blokova dalje ima još nekoliko lokalnih klubova, poput Candlelight Lounge u ulici North Robertson Street gde Tremé Brass Band nastupaju svake srede, u klubu Sweet Lorraine's u ulici St Claude Avenue, i u skučenom klubu Ernie K-Doe's Mother-in-Law Lounge u ulici North Claiborne Avenue. Lutka po liku pokojnog, samoproklamovanog Emperor of the Universe, autora hita "Mother in Law" iz 1961,vreba u jednom uglu bara. Samo u Nju Orleansu.

Ima i lokalaca koji s podozrenjem gledaju na te klubove. Ove godine je u Nju Orleansu bilo 118 ubistava, a jedna osoba je prošlog meseca ubijena baš u blizini kluba Bullet's. Atmosfera u tim klubovima je kao na nekoj mangupskoj ali ipak prijateljskoj kućnoj žurci, gde muzičar sviraju među samim klaberima. Ulaz je obično ispod $10, i često ćete dobiti i besplatnu zdelu s lokalnim specijalitetom jambalaya.

Uzmite taksi do kluba Tipitina's, gde nastupaju najveća imena kao što su Dr John, Jerry Lee Lewis i Neville Brothers, i gde se nedeljom svira Cajun muzika. Kada je ovo mesto zatvoreno zbog Katrine, jedan fan je angažovao bendove da sviraju ispred ulaza.

Nju Orleans je poznat i po tome da samo u tom gradu postoje parade pod nazivom Second Line. Tradicionalno su to bili duvački orkestri koji su pratili ožalošćene na sahranu i uličnom žurkom slavili odlazak umrlog. Danas se takve parade održavaju skoro svake nedelje, osim kada je najveća vrućina, i to u organizaciji gradskih Aid and Social Pleasure Clubs.

Joe Stern, član Prince of Wales Club, objašnjava: "Ti klubovi su osnivani tokom 1920ih s ciljem da se siromašnim crncima pomogne u obezbeđivanju socijalnog osiguranja. Današnji klubovi te vrste su više fokusirani na zabavu, a manje na pomoć, ali još uvek na neki način pokušavamo da doprinesemo zajednici."

Njegov klub paradira tri puta godišnje u ekstravagantnim uniformama disonantnih boja, članovi nose suncobrane i kovitlaju maramicama. Obično satima paradiraju kroz gradske četvrti sa ceremonijalnim orkestrom koji im daje tempo - i ritam.

Verovatno najbolji način da se upozna muzika - i da se razume grad - je da se prati gde nastupaju određeni muzičari. Najviše informacija nalazi se lokalnim novinama The Times Picayune (Nola.com), kao i u besplatnom vodiču za zabavu Offbeat magazine (offbeat.com). Potražite gde nastupaju neki od sledećih izvođača: Bonerama – trombonski sastav koji je stekao veliki broj fanova; James Andrews i njegov mlađi brat Trombone Shorty; pevač John Boutte; gitarista Ernie Vincent; Riccardo Crespo i Sol Brasil; Vipers; Lars Edegran i Palm Court Jazz Band i pevačica Amanda Walker.

U većini klubova tokom nastupa kruži tegla za napojnicu, poput one u klubu Checkpoint Charlie's (ulica Frenchmen) na kojoj piše "Tips for Miserable Musicians" (Napojnica za jadne muzičare). Angry Old Man Nju Orleansa, neopisivi Dr John, kaže: "Momci danas na svirkama zarađuju isto kao i nekad, davno-davno. Jedino što je u naše vreme novac makar nešto vredeo."

"Nas muzičare više poštuju u ostatku sveta nego u Sjedinjenim državama. Ljudi ovde na nas gledaju kao da smo sastrugani s poda, i ne shvataju da smo mi svetu dali jazz i blues. A to je istina."

Informacije o događajima

Nastupajući događaji: Mardi Gras, 8. mart 2011; JazzFest, od 29. aprila do 8. maja 2011; Essence Music Festival, od 1. do 3. jula 2011; Satchmo Summer Festival, od 4. do 7. avgusta 2011; i Gay Mardi Gras, od 2. do 5. septembra 2011.

Prevod: Uroš Veličković