Marina Abramović predložena za inostranu članicu SANU

Marinu Abramović je za članstvo u SANU predložio vajar Mrđan Bajić.

Akademija ima dopisne, redovne i inostrane članove i članice. Dopisni i redovni članovi su iz Srbije, dok se za inostrane biraju strani državljani koji su zaslužni "za opšti napredak nauke ili umetnosti i za razvoj naučnih ili umetničkih veza" između Srbije i njihovih matičnih zemalja.

Dopisno članstvo je "prvi nivo" prilikom ulaska u Akademiju. Uslovi za dopisno članstvo su državljanstvo Srbije i isticanje "izuzetnim naučnim ili umetničkim radom". Kasnije se među dopisnim članovima biraju redovni akademici, a uslov je da su se tokom svog stvaralaštva, a naročito od ulaska u Akademiju, istakli izuzetnim doprinosom u nauci ili umetnosti.

Marina Abramović je slikanjem i crtanjem počela da se bavi 1960. godine, a 1970. je završila Fakultet likovnih umetnosti u Beogradu. Počela je da istražuje zvučno okruženje za vreme postdiplomskih studija koje je završila 1972. godine na Akademiji umetnosti u Zagrebu, kod profesora Krsta Hegedušića.

Od 1970. do 1973. godine radila je zvučne instalacije i učestvovala na izložbama u Studentskom kulturnom centru u Beogradu s Rašom Todosijevićem, Zoranom Popovićem, Erom Milivojevićem, Nešom Paripovićem i Gergeljem Urkomom. Od 1973. počela je da predaje na Akademiji umetnosti u Novom Sadu, a istovremeno se bavila filmom, video-zapisima i ritualnim, pročišćavajućim performansima, u pokušaju da se distancira od represivne kulture njene porodice i Titove posleratne Jugoslavije.

Sredinom 70-ih napustila je zemlju i odselila se u Amsterdam, gde je 1975. godine upoznala Ulaja (Ulay), profesionalnog i ličnog partnera narednih 13 godina. Zajedničkim performansima i "relacionim radovima", kao što su "Breathing In / Breathing Out" (1977), "Rest Energy" (1980) i "Nightsea Crossin" (1981–87), istraživali su parametre snage i zavisnosti između njih i publike. Poslednji zajednički rad "Šetnja velikim zidom" (The Great Wall Walk) (1988), podrazumevala je 2.000 kilometara dugo pešačenje po Kineskom zidu, pri čemu su pošli sa suprotnih strana i sreli se na sredini puta. Nakon toga, Marina Abramović počela je da radi i izlaže samostalno.

Antonio Ahel/ATAImages

Marina Abramović je 1997. godine trebalo da predstavlja tadašnju SRJ na Bijenalu u Veneciji, ali je odluka o njenom izboru promenjena i Crna Gora, koja je predlagala umetnika za nacionalni paviljon, odabrala je Voja Stanića. Abramovićeva je ipak učestvovala na centralnoj izložbi, na poziv generalnog komesara Bijenala Đermana Čelantea (Germano Celante), a za instalaciju "Balkanski barok" (Balkan Baroque) dobila je Zlatnog lava. Posle izvinjenja crnogorskog Ministarstva kulture, učestvovala je 2004. godine na Cetinjskom bijenalu, kao i na 45. Oktobarskom salonu u Beogradu, vrativši se u rodni grad posle 30 godina. Dobila je počasnu nagradu Oktobarskog salona, na kojem se predstavila radovima "Računajte na nas".

Od 1997. godine profesorka je na Visokoj školi za likovnu umetnost u Braunšvajgu u Nemačkoj. Od 1998. je članica Upravnog odbora Centra za savremenu umetnost u Kitakjušuu u Japanu, a od 2001. radi i kao umetnik u Ateljeu Kalde u Saseu u Francuskoj. Za rad "Kuća sa pogledom na okean" (The House with the Ocean View) – 12-dnevni performans u njujorškoj Galeriji "Šon Keli" (Sean Kelly) dobila je 2003. godine nagradu "Besi" (The Bessies) grada Njujorka za igru i performans.

Nagradu Udruženja američkih umetničkih kritičara dobila je 2004. godine, kada i počasni doktorat Škole instituta za umetnost u Čikagu. Samostalnu izložbu u njujorškom muzeju Gugenhajm imala je 2005. godine. Abramovićeva je 2005. godine predstavila projekat “Balkan Erotic Epic” u Fondaciji Pireli u Milanu i u Galeriji "Šon Keli" u Njujorku. Iste godine izvela je seriju performansa "Sedam lakih komada" (Seven Easy Pieces) u muzeju Gugenhajm u Njujorku. Za tu samostalnu izložbu dobila je priznanje Gugenhajma 2006. i nagradu AICA USA za "Best Exhibition of Time Based Art" 2007.

• Uklonjen povez sa knjige koji je napravljen od ljudske kože
• Beogradska filharmonija u visokom startu – Brams maraton sa Felcom
• Hrvatski kolekcionar ponudio Narodnom muzeju Srbije delo Nadežde Petrović FOTO

Marina Abramović održala je i veliku retrospektivu u Muzeju moderne umetnosti u Nujorku "The Artist is Present" 2010. godine, koja je obuhvatila istoimeni tromesečni performans. U 2011. imala je i veliku retrospektivu u umetničkom centru "Garaža" u Moskvi, a učestvovala je i u predstavi reditelja Roberta Vilsona "Život i smrt Marine Abramović" (The Life and Death of Marina Abramović), reimaginaciji njene biografije, koja je bila porudžbina Mančesterskog internacionalnog festivala.

Dugometražni dokumentarni film "Marina Abramović: The Artist is Present", koji je režirao Metju Akers, a govori o pripremi i realizovanju njene retrospektive u MoMA, premijerno je prikazan u januaru 2012. godine na Filmskom festivalu Sandens. Potom je prikazan i na 62. Berlinalu, gde je dobio nagradu za najbolji film u dokumentarnoj selekciji programa "Panorama". Učestvovao je potom na mnogim međunarodnim festivalima širom sveta.

Marina Abramović živi i radi u Njujorku, a njeni radovi nalaze se u brojnim velikim javnim i privatnim kolekcijama širom sveta.