Nataša Kandić: "Bravo za plenumaše"; "Odlično je što se viđaju sa Piculom, on je naš najvažniji saveznik" FOTO

Prema navodima Politike, objava Nataše Kandić na društvenoj mreži Iks, u kojoj pozdravlja odluku takozvanih studentskih plenuma iz Novog Sada, Novog Pazara i Niša da razgovaraju sa delegacijom Evropskog parlamenta, a posebno sa hrvatskim evrodeputatom Toninom Piculom, ponovo je otvorila pitanje uloge pojedinih nevladinih aktera u političkoj instrumentalizaciji protesta u Srbiji.

Kandićeva je ocenila da je reč o "fact-finding misiji" koja predstavlja priliku za uspostavljanje komunikacije i saradnje između studenata i evropskih institucija, sa jasno definisanim političkim ciljem – kako je navela – "transformacije partijske Srbije u pravnu državu" i uspostavljanja "drugačijeg odnosa prema Evropskoj uniji".

Printscreen/X

Međutim, iz same formulacije ove poruke jasno proizlazi da se ne radi o neutralnom dijalogu, već o otvorenom pokušaju da se studentski protesti uvedu u unapred zadat politički okvir i stave u funkciju spoljnog pritiska na institucije Srbije. Posebno je indikativno što se kao ključni sagovornik navodi Tonino Picula, političar koji je godinama unazad prepoznat kao jedan od najglasnijih i najotvorenijih kritičara Srbije u Evropskom parlamentu, često sa pozicija koje u Beogradu doživljavaju kao jednostrane, ideološki obojene i nacionalno pristrasne.

Picula je u više navrata zastupao stavove koji Srbiju predstavljaju kao stalni problem regiona, dok je istovremeno ostajao nem na brojna otvorena pitanja koja se tiču odnosa Zagreba prema srpskoj zajednici, kao i na problem revizije istorije i relativizacije zločina iz Drugog svetskog rata i devedesetih godina. Upravo zato njegova uloga "posrednika" ili "činjeničara" teško može biti shvaćena kao dobronamerna i nepristrasna, piše Politika.

Podrška koju Kandićeva pruža ovakvom vidu direktne komunikacije između studentskih grupa i pojedinih struktura u Evropskom parlamentu uklapa se u dugogodišnji obrazac delovanja dela nevladinog sektora, koji društvene i socijalne tenzije u Srbiji nastoji da internacionalizuje i predstavi kao dokaz sistemske "nedemokratske prirode" države. U tom kontekstu, studenti se ne tretiraju kao autonomni akteri sa sopstvenim zahtevima, već kao pogodan kanal za artikulaciju političkih poruka ka Briselu.

Postavlja se i suštinsko pitanje – ko je i na osnovu kog legitimiteta ovlastio pojedine plenume da govore u ime studenata, a još manje u ime društva u celini, pred stranim političkim institucijama? I da li se time protesti, koji bi po svojoj prirodi trebalo da budu izraz unutrašnjeg društvenog dijaloga, svesno pretvaraju u sredstvo spoljnopolitičkog pritiska?

Objava Nataše Kandić zato ne deluje kao spontana podrška dijalogu, već kao još jedan signal da se deo protestne infrastrukture u Srbiji nastoji uklopiti u širi politički narativ koji se već godinama gradi u određenim krugovima Evropske unije – narativ u kojem je Srbija stalno predmet, a retko ravnopravan sagovornik.

U tom svetlu, susreti sa Toninom Piculom ne mogu se posmatrati kao "činjenično utvrđivanje stanja", već kao nastavak dobro poznate prakse političkog pozicioniranja Srbije pred spoljnom publikom, uz aktivno učešće aktera koji već decenijama imaju jasan i nepromenjen odnos prema srpskoj državi i njenim institucijama.