Suveniri sa ovim simbolom sigurno su vam poznati sa letovanja...
Gotovo je nemoguće putovati Mediteranom, a ne susresti ga. Visi s retrovizora taksija u Atini, krasi izloge prodavnica u Istanbulu, a u poslednjoj deceniji našao je put i do modnih pista te ormara slavnih osoba. Govorimo o upečatljivom simbolu plavog oka, poznatom kao "nazar" ili "tursko oko".
No, ovo nije običan suvenir ili modni dodatak. To je moćna amajlija sa istorijom dugom hiljadama godina, stvorena da štiti od nečega daleko starijeg i zlokobnijeg - uroka zlog oka, kletve koja se prenosi jednim jedinim zavidnim pogledom.
B92.net
Urok zlog oka: Drevni strah od zavisti
Pre nego što je postojao zaštitni amulet, postojao je strah. Verovanje u "zlo oko" staro je više od 5000 godina i potiče iz drevne Mesopotamije. Arheolozi su u Siriji, na području jednog od najstarijih gradova na svetu, Tel Braku, pronašli apstraktne idole od alabastera sa urezanim očima koji datiraju iz 3300. godine pre nove ere.
Koncept je u suštini jednostavan i duboko ljudski: veruje se da osoba koja postigne veliki uspeh, bogatstvo ili sreću automatski privlači zavist okoline. Ta zavist može se manifestovati kao moćna kletva, bačena kroz zlonameran pogled, koja može doneti nesreću, bolest, pa čak i smrt.
Drevni grčki pisac Heliodor iz Emese savršeno je sažeo ovu ideju: "Kada neko pogleda ono što je izvrsno zavidnim okom, ispuni okolnu atmosferu pogubnom osobinom i prenese sopstvena otrovna isparenja na onoga ko mu je najbliži"-
Verovanje je bilo toliko rašireno da se pominje u gotovo svim kulturama i religijama – od Biblije i Kurana do jevrejskih rabinskih spisa.
Kako bi se odbranili od ove nevidljive pretnje, drevni narodi su stvorili protivmeru – amajliju u obliku oka koja bi „uzvratila“ zlonamerni pogled i odbila kletvu.
Najpoznatija među njima je turski nazar boncuğu, staklena perla sa koncentričnim krugovima tamnoplave, bele, svetloplave i crne boje.
Zašto baš plava boja? Jedno od najzanimljivijih objašnjenja ponudio je grčki filozof Plutarh. On je u svojo teoriji naveo da su plave oči na području Mediterana i Bliskog istoka bile genetska retkost.
Zbog toga se verovalo da ljudi svetlih, a posebno plavih očiju, imaju najveću moć bacanja uroka – bilo namerno ili nenamerno. Plava boja amajlije tako je postala štit protiv te retke i moćne pretnje.
Pored toga, drevni Egipćani – čiji su amuleti sa Horusovim okom bili preteča nazara – povezivali su plavu boju s božanskim, dok je za rana turska plemena ona simbolizovala njihovo nebesko božanstvo, Tengrija.
Shutterstock/Tsuguliev
Šta ako pukne?
Najjeziviji deo verovanja povezanog sa nazarom jeste ono što se dešava kada se on ošteti. Ako vaša amajlija napukne ili se razbije, veruje se da to nije loš znak.
Upravo suprotno – to znači da je amajlija ispunila svoju svrhu. Apsorbovala je izuzetno snažan urok koji je bio upućen vama i "žrtvovala" se kako bi vas zaštitila.
U tom trenutku, slomljenu amajliju treba odmah zameniti novom kako bi zaštita ostala neprekinuta.
Odluka o normalizaciji je doneta nakon što su ukinute mere predostrožnosti koje su bile uvedene 28. februara, na početku američko-izraelskog rata protiv Irana, prenosi Rojters.
Na Zlatiboru je u planu gradnja multifunkcionalnog parka Palisad koji predstavlja koncept savremenog pejzažnog prostora namenjenog različitim generacijama korisnika – od dece i mladih do starijih i osoba smanjene pokretljivosti.
U praksi, to znači da bi u periodima najvećih gužvi kontrole mogle da se svedu na osnovnu proveru dokumenata, bez zadržavanja zbog biometrijskih procedura.
Zbog pooštrenih mera zaštite životne sredine Grčka ove godine zatvara 251 plažu za bilo kakvu gradnju i komercijalnu upotrebu, uključujući iznajmljivanje ležaljki i suncobrana, s ciljem očuvanja najvrednijih obalnih ekosistema i ograničavanja masovnog turizma.
Turista u Rimu naseo na prevaru sa sladoledom i na kraju platio čak 2.000 dinara što je još jedan primer jednog od najstarijih trikova za varanje turista.
Odluka o normalizaciji je doneta nakon što su ukinute mere predostrožnosti koje su bile uvedene 28. februara, na početku američko-izraelskog rata protiv Irana, prenosi Rojters.
Na Zlatiboru je u planu gradnja multifunkcionalnog parka Palisad koji predstavlja koncept savremenog pejzažnog prostora namenjenog različitim generacijama korisnika – od dece i mladih do starijih i osoba smanjene pokretljivosti.
U praksi, to znači da bi u periodima najvećih gužvi kontrole mogle da se svedu na osnovnu proveru dokumenata, bez zadržavanja zbog biometrijskih procedura.
Olivija Hal postala je planetarno popularna nakon samo jednog videa koji je objavila na TikToku. Tada je preko 20 miliona ljudi bilo zgroženo njenim tenom.
Balon pantalone su nezaobilazni komad koji morate imati ovog proleća, a saznajte i na kojih pet načina ih možete nositi tako da uvek budete kraljica modnih trendova.
Usred lepog prepodneva pijem kafu iz Ugande u gradu na Crnom Timoku, slušam lokalni govor, melodijom srodan južnim narečjima i razmišljam o zečevima, pašama, akovima piva i ćudljivoj istoriji graničnih područja.
Iz Lufthanze su saopštili da je statueta u međuvremenu locirana i da se nalazi na sigurnom, kao i da su u kontaktu sa vlasnikom kako bi organizovali njen povratak u najkraćem roku.
Roštilj je jedno od omiljenih jela u ovo doba godine, a retko koji sto prođe bez ćevapa, pljeskavica ili kobasica. Ipak, mnogi se pitaju koliko kalorija zapravo unosimo kada konzumiramo takav obrok.
