- Ljubimac -

Igračka plačka: Kada konac začepi želudac

Svi mi koji volimo mačke znamo da su one radoznala bića, koliko vole da istražuju, otkrivaju nove ukuse i mirise. Nažalost, to ih može odvući u velike probleme. Tako je i nastala čuvena rečenica: Curiosity killed the cat (Radoznalost je ubila mačku)

Podeli
Ilustracija/Foto: depositphotos/RenataA
Ilustracija/Foto: depositphotos/RenataA

Maca će iz radoznalosti progutati konac, vunicu, papir, komadić gume, deo biljke, neku igračkicu, ali i iglu, udicu. Većina ovih stranih tela bez ikakvih problema prođe kroz mačji digestivni trakt, pa vlasnik primeti da je mačka progutala nešto neuobičajeno tek u stolici ili u povraćenom sadržaju. Međutim, neka strana tela mogu dovesti do velikih komplikacija, piše za petmagazine.rs spec. dr vet Ana Vukićević.

Jedno od relativno čestih urgentnih stanja opasnih po život u veterinarskoj praksi jeste opstrukcija creva (začepljenje, blokada) stranim telom. Ukoliko do nje dođe, hirurško odstranjivanje je jedini moguć način izlečenja.

Kako da vlasnik prepozna da je mačka progutala strano telo

Većina mačaka sa ovim problemom pokazuje sledeće kliničke znake:

  • povraćanje (veoma učestalo ako je opstrukcija prisutna u gornjim delovima digestivnog trakta – jednjaku, želucu, ili sporadično ako je u donjim delovima – crevima);
  • dijareja;
  • napet i bolan abdomen;
  • slab apetit ili anoreksija;
  • defekacija sa velikim naporom ili izbacivanje male količine fecesa;
  • letargija;
  • promene u ponašanju, npr. ukoliko je pomazimo u predelu stomaka, maca hoće da ujede ili ogrebe;
  • šapicom uporno dodiruje lice ili usta ako ima zaglavljeno (linearno – dugačko, tanko) strano telo na korenu jezika.

Ilustracija/Foto: depositphotos/belchonock
Ilustracija/Foto: depositphotos/belchonock

Kako veterinar dijagnostikuje problem

Nakon anamneze i pažljivog kliničkog pregleda, ukoliko postoji sumnja na strano telo, mačka se šalje na rendgen. Definitivna dijagnoza se najčešće potvrđuje kontrastnom rendgenografijom, odnosno davanjem kontrastnog sredstva (npr. barijuma) maci, koje za nekoliko sati stiže do mesta opstrukcije creva i jasno na rendgenogramu pokazuje lokaciju stranog tela.

Ultrazvuk abdomena je znatno brža dijagnostička metoda, ali u ovom slučaju neopouzdana, jer često daje lažno pozitivne ili lažno negativne rezultate.

Veterinar može dodatno preporučiti analizu krvi i urina, da bi stekao uvid u to koliko je zdravlje pacijenta narušeno opstrukcijom, ili da isključi druga oboljenja koja izazivaju povraćanje, poput pankreatitisa, enteritisa, Adisonove bolesti itd.

Kako izgleda lečenje ovakvog problema

Kada je mehanička opstrukcija creva potvrđena na rendgenu, a stanje pacijenta stabilizovano, pristupa se (hitnoj) hirurškoj intervenciji - eksplorativnoj laparatomiji, i pritom se pažljivo pregleda ceo digestivni trakt, od početka do kraja.

Zašto je to toliko hitno? Zato što strano telo na mestu gde se zaglavilo može, vršeći pritisak na zid creva, potpuno zaustaviti cirkulaciju i dovesti do njegovog odumiranja i nekroze.

Kada je strano telo locirano, ukoliko je zid creva ostao očuvan i bez većih promena, ono se eliminiše kroz uzdužni rez na samom zidu creva. Ukoliko je došlo do nekroze zida creva, strano telo i promenjeni deo creva se odstranjuju i crevo se “prespaja” anastomozom.

Ponekad je dovoljno hospitalizovati pacijenta, snimiti ga rendgenom još par puta i pratiti njegovo stanje, dok sam ne izbaci strano telo.

Ilustracija/Foto: Depositphotos/tamix115
Ilustracija/Foto: Depositphotos/tamix115

Kakva je prognoza

Prognoza zavisi od lokacije stranog tela u digestivnom traktu, dužine trajanja problema i od toga u kom stepenu je prisutna opstrukcija. Uglavnom je dobra nakon što se odstrani strano telo, osim ako nije došlo do perforacije (probijanja zida), izlivanja sadržaja creva u trbušnu duplju i posledičnog peritonitisa. U takvim slučajevima prognoza je vrlo neizvesna i nepovoljna.

Kod mačaka ovakvo strano telo često može napraviti veliki zdravstveni problem. U toku igre, mace žvaću stvari sa kojima se igraju, poput najlona, konca, kanapa, resa od tepiha i sl., pa ih tako slučajno progutaju. Sve pomenuto se naziva linearnim stranim telom jer predstavlja dugačke i tanke objekte. Iako deluje da će linearno strano telo bez problema proći kroz organe za varenje, ono se ponekad zaglavi na korenu jezika ili na prelazu iz želuca u dvanaestopalačno crevo. Ostatak ovakvog stranog tela dalje se prenosi peristaltičkim pokretima organa za varenje. Creva se, tamo gde se nalazi strano telo, u pokušajima da ga eliminišu, nagužvaju kao harmonika (kao kada pokušavamo da izvučemo lastiš iz pojasa, a drugi kraj je zaglavljen, pa se materijal nagužva). S obzirom na to da je jedan kraj stranog tela zaglavljen, ono ne može biti izbačeno napolje, i ukoliko se u crevima zadrži duže vreme, utiskuje se u njihov zid, creva se oštećuju, može doći i do perforacije, a i do letalnog ishoda.

Klinički znaci su nespecifični – povraćanje, anoreksija, dehidriranost, depresija. S obzirom na to da linearna strana tela najčešće ne dovode do potpune opstrukcije creva, ni povraćanje neće biti tako učestalo i ozbiljno kao kada je u pitanju potpuna opstrukcija creva.

Dijagnoza

Nakon kliničkog pregleda, pristupa se kontrastnoj rendgenografiji. Uočavaju se nabori creva na mestu gde se nalazi linearno strano telo, kao i nakupljeni gasovi, a strano telo se često može videti kao biserna nit.

Mačke koje su klinički stabilne, bez znakova peritonitisa, i koje su stigle do veterinara relativno brzo nakon što se strano telo “usidrilo” oko korena jezika, mogu se uspešno izlečiti bez operacije. Nakon što se strano telo odstrani sa korena jezika, ostatak konca/strune prođe kroz creva bez zastoja i problema, i za nekoliko dana biva izbačen napolje.

Prognoza kod mačaka kod kojih nije došlo do komplikacija je dobra, ali može biti i neizvesna ukoliko je došlo do perforacije zida creva i posledičnog peritonitisa.

strana 1 od 9 idi na stranu