Prvi korak ka leku ''za sve vrste kancera''

Novootkriveni deo našeg imunog sistema mogao bi da se koristi kao svojevrstan oklop u borbi protiv svih vrsta raka, tvrde naučnici.

Izvor: B92, BBC
Podeli
Foto:depositphotos/ vitanovski
Foto:depositphotos/ vitanovski

Tim sa Univerziteta u Kardifu je tokom laboratorijskih ispitivanja otkrio metodu koja bi mogla da se koristi za ubijanje raka prostate, dojke, pluća i još nekih vrsta. Ovo otkriće objavljeno je u naučnom magazinu Nature Immunology, nije još testirano na pacijentima, ali naučnici tvrde da postoji ogroman potencijal. Stručnjaci tvrde da, iako je sve još u ranoj fazi razvoja, ovo otkriće predstavlja značajnu vest. Šta su otkrili?

Naš imuni sistem je prirodni sistem odbrane tela od infekcija, ali istovremeno napada i kancerogene ćelije. Naučnici su tražili nekonvencionalne i nove načine na koje imuni sistem prirodno napada tumore.

Pronašli su T-ćeliju u ljudskoj krvi. To je imunolođka ćelija koja može da skenira telo da bi procenila da li postoji pretnja koja mora da bude eliminisana.

Razlika je u tome što ove ćelije mogu da napadnu razne vrste kancera. ''Postoji šansa da se tako leči svaki pacijent", kaže za BBC profesor Endru Sjuel.

On je dodao: ''Prethodno niko nije verovao da je to moguće. To bi moglo da poveća šanse za pronalaženje univerzalnog načina za lečenje raka - jedne T-ćelije sposobne da uništi mnoge različite vrste kancera". Kako funkcioniše?

T-ćelije na površini imaju receptore pomoću kojih mogu da vide sve na hemijskom nivou. Naučnici iz Kardifa otkrili su T-ćeliju sa receptorom koji bi mogao da pronađe i ubije različite vrste kancerogenih ćelija - u plućima, krvi, koži, debelom crevu, dojkama, prostati, jajnicima, bubrezima i materici.

A najvažnije od svega je što ne oštećuje normalno tkivo.

Foto: depositphotos/alexraths
Foto: depositphotos/alexraths

Tačan način na koji to radi još se istražuje. Ova konkretna T-ćelija deluje zajedno sa molekulom MR1 koji se nalazi na površini svake ćelije u ljudskom telu.

Smatra se da MR1 obeležava izobličeni metabolizam koji se nalazi u kancerogenoj ćeliji. "Mi smo prvi koji su opisali T-ćeliju koja pronalazi MR1 molekule u kancerogenim ćelijama. To ranije nije bilo rađeno", kaže za BBC Geri Dolton, jedan od istraživača.

Šta je značajno?

Terapije T-ćelija raka već postoje, a razvoj imunoterapije raka jedna je od najuzbudljivijih grana u ovoj oblasti. Najpoznatiji primer je CAR-T, lek koji se pravi od genetski skovane T-ćelije pacijenata.

CAR-T može da ima ozbiljne rezultate koji neke pacijente koji su bili terminalno bolesni pretvara u one koji su u stanju potpune remisije.

Ali nije bio uspešan u slučajevima "čvrstih tumora". Sada istraživači tvrde da novootkriveni receptori T-ćelija mogu da dovedu do univerzalnog leka.

Kako bi to funkcionisalo u praksi?

Ideja je da se uzima uzorak krvi od pacijenta koji ima rak. T-ćelije bi bile izvučene, pa genetski modifikovane i reprogramirane kao receptori za pronalaženje tumora.

Unapređene ćelije bi rasle u velikim količinama u laboratoriji, a onda bi ih lekari vratili u tela pacijenata. Sličan je proces za CAR-T. Ipak, ovaj metod za sada je testirana samo na životinjama i ćelijama u laboratoriji i potrebno je sprovesti niz bezbednosnih provera.

Šta kažu stručnjaci?

Lusija Mori i Đenaro de Libero sa Univerziteta u Bazelu kažu da istraživanje ima veliki potencijal, ali da je još u ranoj fazi.

''Veoma smo uzbuđeni zbog imunoloških funkcija novih T-ćelija i mogućnosti upotrebe u terapijama", navode oni.

Danijel Dejvis, profesor imunologije na Univerzitetu u Mančesteru, rekao je: "U ovom trenutku, u pitanju je početno istraživanje i nije ni blizu stvaranja leka za pacijente".

''Nema dileme da je to značajno otkriće za osnovno poznavanje imunog sistema, ali i za budućnost medicine", dodao je Dejvis.

strana 1 od 27 idi na stranu