Vreme odmiče – utisci ostaju

Pijanista Ivan Meleš, sudeći prema osnovnoj definiciji pravog umetnika koji ostvaruje korelaciju sa delom koje izvodi, sa publikom, snažeći istovremeno unutarnju harmoniju – u potpunosti je postigao svoj cilj. Izvođenjem obimnog i nadasve zahtevnog programa, pokazao je apsolutnu predanost umetničkim delima – Dejana Despića, Vasilija Mokranjca, Konstantina Babića, Borisa Papandopula, Dore Pejačević, Škerjanca, Rahmanjinova i Skrjabina, sposobnost približavanja dela publici bez artificijelnosti, bez poze, spontano, prirodno, darivajući svima/i svemu interpretaciju nadmoći izvornosti.

Sudeći prema Platonovom doživljaju muzike, kao moralnog zakona, po kojem muzika daje krila i dušu mislima, podstiče maštu, uzdiže ka dobrom i lepom, istovremeno sve to autohtono oblikujući, Ivan Meleš je uspeo da svojim izvođenjem dopre do one krajnje individualne i tajne granice svakog ljubitelja dobre klasične muzike, postajući pri tome i blag i religiozan, i pojačane voljnosti i najdirektnijeg obraćanja, svojstvenog najdirektnijoj od svih umetnosti – muzici.

Kroz dvodelni program sastavljen iz dela južnoslovenskih autora i minijatura Rahmanjinova i Skrjabina, lakim koracima kroz čitavu skalu visokokoloritne ritmičnosti, najplemenitijih osećanja i poetskih kontemplacija, umetnik nas je vodio, zaustavljao preventivno i zarad sopstvenog daha, i na temelju svog pijanističkog 10-godišnjeg iskustva u Parizu, gde je gradio karijeru i kao solista i kao član raznih kamernih sastava, izveo do kraja virtuozan resital.

Najbolje tumačenje Melešovog izvođaštva, poteklo iz pera muzičkog kritičara Srđana Teparića svrstava ga u interpretatore izrazito analitičkog pristupa:

Tako su suspenzija i statika prve tri igre (Vasilija Mokranjca), ovom pijanisti omogućile poigravanje sa odzvucima pojedinačnih zvučnih boja koje su stvarale svojevrstan ambijentalni štimung. Poslednje tri igre, zbog izrazite ritmičnosti i ekspresionističkih stilskih crta istaknutih u svim segmentima muzičke dinamike, postavljene su kao oštar kontrast, a u njima je Meleš istakao beskompromisnost i oštrinu, kao i istančano osećanje za kontrolu ritmičkih promena.

Jedna od najpopularnijih minijatura srpske klavirske muzike, „Nokturno“ Dejana Despića, bila je oslobođena svake vrste romantičarskog patosa, iako već sam naslov i ambijent kompozicije ukazuju na 19. v. Objektivnost i zaleđena osećajnost naspram dela, ukazali su na izvođačevu potrebu davanja semantičkog predznačenja, čime je kompozitorova imitacija stila dobila status modernističkog komentara. „Tango bugi-bel“ Konstantina Babića, takođe je protekao glatko, odsviran ritmički sigurno i virtuozno... U izvođenju meditativnih minijatura hrvatske kompozitorke prve polovine 20. veka, Dore Pejačević – Meleš je iskazao sposobnost pedantne upotrebe desnog pedala, kao sredstva za isticanje kolorističkih svojstava. Drugi aspekt izvođaštva ovog umetnika odnosi se na virtuoznost, a kao ogledan primer moglo bi da posluži izvođenje kompozicije hrvatskog kompozitora Borisa Papandopula, „Skerco fantastiko“ a naročito Studije broj 1, odsvirane uz neprekinut motorični pokret i uz dosta snage i ekspresije.

Još najmanje dva aspekta pijanizma Ivana Meleša zavređuju da takođe budu pomenuta, a u „Valceru“ i „Maršu“ slovenačkog kompozitora Lucijana Marije Škerjanca, upravo su bila postavljena jedan naspram drugome. Prvi je filozofska usredsređenost i izrazita naklonost ka gradnji meditativnog izraza, dok je drugi sposobnost orkestriranja klavirskog zvuka, koji se dakako odnosi na izraziti kolorizam.

... Ne bi se još mnogo toga moglo dodati izvođenjima dobropoznatih minijatura Skrjabina i Rahmanjinova. Kompozicije koje predstavljaju opšta mesta klavirske literature izvedene su uz odsustvo bilo kakve teatralnosti, a koliko god bile virtuozne, istovremeno su zvučale suptilno i odmereno. Gustoća fakture kod ovog pijaniste nije opterećivala prenatrpanošću, već je i pored toga bila jasno postavljena.

Koncert pijaniste Ivana Meleša, odisao je neposrednošću izraza i izrazitim estetizmom...

Na kraju, zaključak i pitanje: Ako je prvi solistički koncert održao u desetoj, sa trinaest godina nastupio kao solista sa orkestrom izvodeći Grigov klavirski koncert, u šesnaestoj izveo prvi klavirski koncert P. I. Čajkovskog, diplomirao i magistrirao na FMU u Beogradu, u klasi prof. Jasmine Gavrilović, usavršavao se na najprestižnijim akademijama po svetu, kod poznatih pijanista u Budimpešti, Parizu, Beču, kod Igora Laska, Drafija Kalmana, Leonida Brumberga, Teodora Paraskiveskua i Paskala Devojona i dr., bio stipendista mađarske vlade, dobitnik mnogih nagrada i priznanja na pijanističkim takmičenjima učenika i studenata, gostovao u Kanadi, Nemačkoj, Danskoj, Italiji, Francuskoj, kao i širom nekadašnje Jugoslavije, a uz sve to, kao profesor u Muzičkoj školi „Mokranjac“, za postignute rezultate sa učenicima 2006/2007. godine od Udruženja muzičkih pedagoga Srbije dobio nagradu za jednogodišnji pedagoški rad – kako to da ga nema više na javnoj muzičkoj sceni kojom prolaze mnogi umetnici različite snage i talenta, često ostavljajući publiku u utisku nepotpunog doživljaja i nedovoljne posvećenosti?